رویـداد بزرگ فرهنگـی آب و زندگـی

 

پیشگفتـار:

بنا بر اسناد و گزارشات علمی و بالادستی و بررسی مسائل و چالش های آب در شرق کشور، بخش اعظم مسائل کنونی کشور در حوزه آب و محیط زیست ناشی از غفلت از ابعاد و زوایای غیرسازه ای مدیریت آب، منابع طبیعی و محیط زیست بوده و اکنون بدنه اجتماعی شهرها و روستاها از انگیزه و مهارت لازم برای مشارکت در بحران های زیست محیطی برخوردار نیست. کلانشهر مذهبی مشهد علیرغم چالش های جدی در مدیریت آب و محیط زیست، با اتکا به ظرفیت عظیم فرهنگی، دینی، هنری و علمی خود و جایگاه ممتاز خویش در اجرای طرح های نوآورانه و الگویی، ضمن بسترسازی اجتماعی تبدیل شدن به شهری حامی سازگاری با کم آبی و حافظ محیط زیست در میان مدت؛ در کوتاه مدت نیز می تواند به الگوی کشوری در اجرای جشنواره ملی آب و زندگی و بهره مندی از ظرفیت های اجتماعی و سرمایه گذاری های اقتصادی در مدیریت پایدار آب، محیط زیست و انرژی مبدل شود.

از آنجایی که اتکای صرف بر برنامه های مدیریت عرضه، شرایطی آسیب پذیر و بحرانی را برای تامین امنیت آبی در مصارف مختلف در شهر مشهد رقم خواهد زد؛ و از سوی دیگر مصارف شهری پس از بخش کشاورزی شدیدا دستخوش تغییرات خواهد شد، بر این اساس بسترسازی اجتماعی برای اجرای سیاست های مدیریت تقاضا و سازگاری با کم آبی در کوتاه، میان و بلندمدت اهمیت می باید. مصرف آب در واحدهای خدماتی، اصناف، فضای سبز و بوستان ها، میادین میوه و تره بار، اماکن گردشگری و … طبق مصوبات کارگروه استانی سازگاری با کم آبی نیازمند تغییراتی است که با توجه به حجم قابل توجه آن ها، صرفا از طریق اقدامات دستوری و سازه ای میسر نخواهد شد. این مهم نیازمند همفکری، همراهی و مشارکت اقشار و گروه های مختلف مدنی و کارشناسان است که در یک بستر اجتماعی مناسب، زمینه تحقق مصوبات مذکور را فراهم آورند.

 

پیشــینه:

علاوه بر تجربه برگزاری برنامه های موردی و سالانه مشابه، طی ۳ سال اخیر دو تجربه ویژه در ارتباط با موضوع جشنواره، توسط دانشگاه فردوسی مشهد و با مشارکت سایر دستگاه ها از جمله شهرداری مشهد صورت گرفته است. جشنواره ملی آب و زندگی در اسفند ۹۵ همزمان با گرامیداشت هفته منابع طبیعی و روز ملی آب به مدت یک هفته در سطح دانشگاه فردوسی مشهد و برای ۷ گروه مخاطب مجزا تعریف شد و در بخش های تئوری و میدانی به اجرا در آمد. این جشنواره اولین تجربه در نوع خود در کشور است که طی مدت یک هفته با حضور اقشار گوناگون و شخصیت های برجسته علمی، سیاسی، اجرایی و فرهنگی از سطح کشور و به صورت تخصصی در حوزه آب و منابع طبیعی به اجرا درآمد. در جشنواره مذکور با توجه به محدودیت منابع مالی دستگاه های مشارکت کننده، گستره جغرافیایی برگزاری جشنواره عمدتا به دانشگاه فردوسی مشهد محدود شده و همچنین امکان تبلیغات گسترده آن در سطح شهر مشهد فراهم نشد. این جشنواره با برگزاری جشن برای گروه های دانش آموزان، مسابقه عکس و پوستر، نمایشگاه آثار هنری، بازدیدهای میدانی و کارگاه های آموزشی همراه بود.

نخستین جشنواره ملی آب و فناوری نیز که با همکاری دانشگاه فردوسی مشهد، معاونت علمی و فناوری رئیس جمهور و همچنین بنیاد ملی نخبگان در شهریور ۹۶ به اجرا در آمد اقدام خلاقانه و مبتکرانه ای بود که برای اولین بار در مشهد و با حضور جمع کثیری از نخبگان، ایده پردازان، مسئولان، کارشناسان و هنرمندان حوزه آب، محیط زیست و منابع طبیعی طی مدت سه روز در دانشگاه فردوسی مشهد به اجرا در آمد.

در تجربه نخستین جشنواره ملی آب و زندگی، فرصت مغتنم علمی، اجتماعی و فرهنگی برای تبادل تجارب، بروز استعدادهای هنری و فرهنگی و همچنین بحث و هم اندیشی و انتقال دانش فراهم شد. همچنین در نخستین جشنواره آب و فناوری، مخترعان و فناوران، سرمایه گذاران، صاحبان صنایع خرد و کلان، کارشناسان، مسئولان، ایده پردازان و سایر علاقمندان موفق به دیدار و آشنایی با یکدیگر شده و همچنین اختراعات برتر توسط مراجع علمی مورد ارزیابی قرار گرفته و تحت پوشش طرح های حمایتی ویژه قرار گرفتند. ایجاد اشتغال برای تعداد قابل توجهی از حاضران در جشنواره، عقد قراردادهای سرمایه گذاری، برگزاری کارگاه های آموزشی تخصصی، شکل گیری سمینارها و نشست های علمی به منظور تبادل دانش و تجربیات، همچنین آگاهی بخشی و حساس سازی برای مخاطبان عام در حوزه آب از جمله دستاوردهای این جشنواره به شمار می آید.

در سال ۹۷ با ادغام دو تجربه قبلی در برگزاری دومین جشنواره فرهنگی آب و زندگی و همچنین دومین جشنواره آب و فناوری و بهره مندی از مشارکت شایسته شهرداری مشهد، رویدادی جامع، بزرگ و فراگیر در مشهد رقم خواهد خورد.

 

معرفــی:

رویداد فرهنگی آب و زندگی فرصتی خواهد بود تا هنرمندان، رسانه ها، کارشناسان، خانواده ها، عالمان دینی، سازمان های مردم نهاد، مخترعین، مسئولان، نهادهای فناور، دانشگاهیان، محصلین، اصناف و سایر اقشار بتوانند در فضایی مولد و پویا، با محوریت شهرداری و دانشگاه و همچنین همکاری و مشارکت دستگاه های متولی آب و محیط زیست، بهینه سازی مصرف آب شهری را تبدیل به یک مطالبه و خواست عمومی کرده و جاذبه و توجیه اقتصادی لازم برای جذب سرمایه گذاری ها در این حوزه را ایجاد نماید.

تجارب ملموس اثربخشی مطالبات مردمی در ساماندهی رودخانه تاریخی کشف رود تحت عنوان “نجات کشف رود” طی سال های اخیر که منجر به کاهش موانع و چالش های اجرایی، حمایت سیاسی و اجتماعی نهادهای مردمی از مجریان طرح، جذب منابع مالی (اعلام همکاری سرمایه گذار خصوصی)، و بسترسازی تعریف طرح های توسعه ای (اخذ تسهیلات مالی بین المللی)، توسعه ابعاد فرابخشی طرح و مشارکت دستگاه های ذینفع شد نمونه ای از نمونه های قابل اتکا در دستاورد کوتاه مدت بهره مندی از شکل گیری مطالبات اجتماعی در مسائل عمرانی مدیریت شهری است.

شهرداری مشهد و شبکه جامع دانشگاه ها به عنوان دو نهاد محوری مجری این رویداد بزرگ فرهنگی ایفای نقش نموده و با توجه به جایگاه این دو نهاد، سایر دستگاه ها و نهادهای مسئول و متولی به عنوان حامی و همکار مشارکت خواهند داشت.

 

اهـداف:

الف) بسترسازی اجتماعی دستیابی به اهداف تعیین شده در اسناد بالادستی و ابلاغی کشور و استان خراسان رضوی در ارتباط با سازگاری با کم آبی (کاهش تخصیص آب در بخش فضای سبز، خدمات، گردشگری و …)

ب) زمینه سازی ترویج استفاده از فناوری های نوین مدیریت بهینه مصرف آب و انرژی در فضای شهری متناسب با محدودیت منابع آب و چالش های محیط زیستی موجود در کلانشهرها از جمله مشهد به موازات برگزاری دومین جشنواره ملی آب و فناوری در مشهد

ج) ایجاد فضای شاد، تربیتی و مفرح برای خانواده ها و گروه های سنی مختلف ائم از زائران و مجاوران با محوریت آب و محیط زیست

 

ساختار:

رویداد فرهنگی آب و زندگی شامل دو بخش اصلی مسابقه و جشنواره است. بخش مسابقه و جشنواره هر یک شامل سه زیرگروه هستند که در نمودارهای زیر نمایش داده شده است:

 

 

کمیتـه ها:

با توجه به تنوع و گستردگی ابعاد فنی این رویداد، پیشبرد برنامه ها از طریق ۵ کمیته تخصصی به شرح نمودار ذیل صورت می گیرد:

 

 

fa_IRPersian
fa_IRPersian